ఈ కథనం గ్లోబల్ వాయిసెస్ నవంబర్ 2026 స్పాట్‌లైట్ సిరీస్ ‘మౌలిక వసతిగా న్యాయం’లో భాగం. ఏ సమాజానికైనా న్యాయం కీలకమైన మౌలిక వసతిగా ఎలా పనిచేస్తుందో వివరించేందుకు ఈ స్పాట్‌లైట్‌లో గ్లోబల్ వాయిసెస్, ది హేగ్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఫర్ ఇన్నోవేషన్ ఆఫ్ లా (HiiL)తో భాగస్వామ్యం కుదుర్చుకుంది. విరాళం ఇవ్వడం ద్వారా ఈ కథనాల ప్రచురణకు మద్దతు అందించవచ్చు. వివరాలకు సోర్సెస్ విభాగాన్ని చూడండి.
యువతకు ఉపాధి పెంచేందుకు డేనియల్ నొబోవా ప్రభుత్వం చేపట్టిన ‘హోవెనెస్ ఎన్ అక్సియోన్’ (కార్యాచరణలో యువత) వ్యూహాన్ని ధిక్కరిస్తూ, కీటోలో వేలాది మంది విద్యార్థులు వీధులు, కూడళ్లలో ప్రదర్శనలు, బైఠాయింపులు నిర్వహిస్తున్నారు. మందులు, భద్రత, విద్యకు బడ్జెట్ కావాలని వారు డిమాండ్ చేస్తున్నారు.
ఈక్వడార్‌లో సామూహిక ఉద్యమాలకు ఉన్న సంప్రదాయ పద్ధతి నుంచి ఈ నిరసనలు స్పష్టంగా భిన్నంగా ఉన్నాయి. గతంలో ఇలాంటి కార్యక్రమాలకు ఈక్వడార్ ఆదివాసీ జాతీయతల సమాఖ్య (CONAIE); ఈక్వడార్ స్వతంత్ర కార్మిక సంఘాల సమాఖ్య (CEOSL), యునైటెడ్ వర్కర్స్ ఫ్రంట్ (FUT), నేషనల్ యూనియన్ ఆఫ్ ఎడ్యుకేటర్స్ (UNE) వంటి కార్మిక సంఘాలు; అలాగే స్త్రీవాద, గనుల వ్యతిరేక, పర్యావరణ ఉద్యమాలు నాయకత్వం వహించాయి.
అయితే, 2026 అక్టోబర్ 10 శనివారం మధ్యాహ్నం ఈక్వడార్ రాజధానిలో హైస్కూల్, విశ్వవిద్యాలయ విద్యార్థుల నాయకత్వంలో భారీ ఉద్యమం జరిగింది. సెంట్రల్ యూనివర్సిటీ వెలుపల సమావేశమైన వారు కీటో చారిత్రక కేంద్రం వరకు ప్రదర్శనగా వెళ్లారు. అనేక యువజన సమూహాలతో కూడిన అటానమస్ రెసిస్టెన్స్ ఫ్రంట్ (FARO) ఈ ప్రదర్శనకు పిలుపునిచ్చింది:
కీటోలో జరుగుతున్నది ఆశ్చర్యకరంగా ఉంది:
ప్రదర్శన ముగిసిందని దానికి నాయకత్వం వహించినవారు ప్రకటించి, చెదిరిపోవాలని ప్రజలకు పిలుపునిచ్చారు. అయినప్పటికీ, పోలీసుల ముట్టడిని ధిక్కరిస్తూ, డేనియల్ నొబోవా ప్రభుత్వానికి వ్యతిరేకంగా నినాదాలు చేస్తూ జనం కీటో వీధుల్లో ముందుకు సాగుతూనే ఉన్నారు. @teleSURtv
— ఎలెనా రోడ్రిగెస్ యానెజ్ (@ElenaDeQuito), అక్టోబర్ 10, 2026
కీటోలో జరుగుతున్నది ఆశ్చర్యకరంగా ఉంది: ప్రదర్శన ముగిసిందని దానికి నాయకత్వం వహించినవారు ప్రకటించి, చెదిరిపోవాలని జనానికి పిలుపునిచ్చారు. అయినప్పటికీ, పోలీసుల దిగ్బంధాన్ని ధిక్కరిస్తూ, డేనియల్ నొబోవా ప్రభుత్వానికి వ్యతిరేకంగా నినాదాలు చేస్తూ జనం కీటో వీధుల్లో ముందుకు సాగుతూనే ఉన్నారు.
కీటో యువత వీధుల్లోకి వచ్చి ప్రభుత్వ సేవలు క్షీణించడాన్ని ఖండించింది. ఆసుపత్రుల్లో వైద్య సామగ్రి, మందుల కొరత; ప్రభుత్వ విద్య బడ్జెట్‌లో కోతలు; యువతకు తక్కువ ఉపాధి; నిరంతరం పెరుగుతున్న అభద్రత; ప్రభుత్వ ప్రతినిధుల చేతుల్లో బలవంతపు అదృశ్యాలు ఇందులో ఉన్నాయి. పాలస్తీనాలో జరుగుతున్న మారణహోమానికి, లాటిన్ అమెరికాలో అమెరికా జోక్యవాదానికి వ్యతిరేకంగా కూడా వారు నినాదాలు చేశారు.
యువత ఉద్యమానికి దారితీస్తున్న వ్యవస్థాగత వైఫల్యాలు
నేషనల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ స్టాటిస్టిక్స్ అండ్ సెన్సస్ (INEC) గణాంకాల ప్రకారం, ఈక్వడార్‌లోని నిరుద్యోగుల్లో 40% మంది 15 నుంచి 24 సంవత్సరాల మధ్య వయసువారు. అస్థిరమైన పని పరిస్థితులు, అవకాశాల కొరత, అధిక జీవన వ్యయం దేశ యువతను ప్రభావితం చేస్తున్న అంశాల్లో కొన్ని మాత్రమే.
ఇదిలా ఉండగా, నొబోవా ప్రభుత్వం అక్టోబర్ 30న ‘కార్యాచరణలో యువత’ కార్యక్రమం 3వ విడతను ప్రారంభించింది. 18-29 ఏళ్ల వారిని లక్ష్యంగా చేసుకున్న ఈ కార్యక్రమంలో, నెలకు USD 400 జీతంతో తాత్కాలికంగా 2 నెలల ఉద్యోగాలు ఇస్తామని హామీ ఇచ్చారు. యువత నిరుద్యోగాన్ని పరిష్కరించేందుకు సమగ్రమైన, దీర్ఘకాలిక దార్శనికత లేకపోవడమే ఈ కార్యక్రమం అసమర్థతకు నిదర్శనమని పలువురు విద్యావేత్తలు, పౌర సమాజ ప్రతినిధులు తీవ్రంగా విమర్శించారు.
ఈక్వడార్ నేషనల్ అసెంబ్లీ నవంబర్ 2025లో దేశ 2026 బడ్జెట్ ప్రతిపాదనను ఆమోదించింది. ఇందులో ప్రభుత్వ విశ్వవిద్యాలయాలు, పాలిటెక్నిక్ విద్యాసంస్థలు, సంయుక్త నిధులతో నడిచే సంస్థలు, పోస్ట్‌గ్రాడ్యుయేట్ కార్యక్రమాలకు కేటాయించిన బడ్జెట్‌లో సుమారు USD 99 మిలియన్ల కోత పడింది. విద్యార్థి ఉపకారవేతనాలు లేకపోవడం, పరిశోధనలో పెట్టుబడులు లేకపోవడం, ఉచిత ప్రభుత్వ ఉన్నత విద్యలో ప్రవేశానికి అందుబాటులో ఉన్న సీట్లు తగ్గడం రూపంలో ఈ కోత ప్రభావం కనిపించింది. ఉచిత ప్రభుత్వ ఉన్నత విద్యను ఈక్వడార్ రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 26 ప్రాథమిక హక్కుగా గుర్తించింది.
యువత ప్రతిఘటన భాషగా నినాదాలు
శాంతియుత యువజన ప్రదర్శనలో పాల్గొన్నవారు ‘నొబోవా గద్దె దిగాలి’, ‘ప్రజలకు శాంతి లేకపోతే ప్రభుత్వానికీ ఉండదు’, ‘నొబోవా, ఫాసిస్టు’ వంటి నినాదాలు చేశారు. యువతనే కాకుండా జనాభాలో అత్యధిక మందిని ప్రభావితం చేస్తున్న సామాజిక సమస్యలను పరిష్కరించడంలో ప్రభుత్వం విఫలమైందని వారు భావిస్తూ, తమ ఆగ్రహాన్ని వ్యక్తం చేశారు.
లోపభూయిష్టమైన ప్రభుత్వ పాలనపై నేరుగా ఉన్న వ్యతిరేకతకు, పౌరులపై మితిమీరిన ప్రభుత్వ హింస కూడా తోడవడంతో విద్యార్థులు నిరసనకు దిగారు. శాంతియుత నిరసనకారులపై పోలీసుల దాడులతోపాటు, నిరసనల గురించి వార్తలు అందిస్తున్న పాత్రికేయులపై భౌతిక దాడులు జరిగినట్లు సామాజిక మాధ్యమాల్లో పోస్ట్ చేసిన అనేక వీడియోలు చూపించాయి.
టెలీసూర్ రిపోర్టర్ ఎలెనా రోడ్రిగెస్ యానెజ్ తన అనుభవాన్ని Xలో ఇలా పంచుకున్నారు:
పత్రికా ప్రతినిధులపై పోలీసుల దాడులను పదేపదే వివరించాల్సి రావడంతో విసిగిపోయాను. యువ నిరసనకారులను అధికారులు ఎంత హింసాత్మకంగా కొడుతున్నారో ఈ రోజు నమోదు చేసేందుకు ప్రయత్నిస్తున్నప్పుడు, వెనుక నుంచి నా తలపై లాఠీతో కొట్టారు. నేను వెనక్కి తిరిగి, పాత్రికేయురాలినని గుర్తించేలా నా టెలీసూర్ మైక్రోఫోన్‌ను చూపించాను. అందుకు సమాధానంగా మరోసారి లాఠీతో కొట్టారు. ఆ దెబ్బకు మైక్రోఫోన్ విరిగిపోయింది.
పాత్రికేయులమైన మేము వార్త కావాలని కోరుకోవడం లేదు. నేను దేనికీ ప్రధాన పాత్రధారిని కావాలనుకోవడం లేదు. ఏం జరుగుతోందో చెప్పడానికి, అధికారంలో ఉన్నవారు తరచుగా ఎవరూ చూడకూడదని కోరుకునే విషయాలను నమోదు చేయడానికి నేను వీధుల్లో ఉన్నాను.
దెబ్బల మీద దెబ్బలు కొట్టి, పోలీసుల క్రూరత్వాన్ని నమోదు చేయడం నేను ఆపేలా చేయగలమని; నా మైక్రోఫోన్‌ను పక్కన పెట్టేలా చేయగలమని; లేదా ఎవరికీ ‘అసౌకర్యం’ కలిగించని చోటు నుంచి పాత్రికేయ వృత్తి నిర్వహించేందుకు నన్ను అనేక బ్లాకుల దూరం వెనక్కి నెట్టగలమని వారు భావిస్తే, అది పూర్తిగా పొరపాటే.
ఘటనల నుంచి దూరంగా వెళ్లాల్సింది పాత్రికేయులు కాదు. దాడులు ఆపాల్సింది పోలీసులు. లాఠీ దెబ్బలతో వార్తలు అందించే హక్కుపై బేరసారాలు చేయలేరు.
— ఎలెనా రోడ్రిగెస్ యానెజ్ (@ElenaDeQuito), అక్టోబర్ 11, 2026
పత్రికా ప్రతినిధులపై పోలీసుల దాడులను పదేపదే వివరించాల్సి రావడంతో విసిగిపోయాను. యువ నిరసనకారులను అధికారులు ఎంత హింసాత్మకంగా కొడుతున్నారో ఈ రోజు నమోదు చేసేందుకు ప్రయత్నిస్తున్నప్పుడు, వెనుక నుంచి నా తలపై లాఠీతో కొట్టారు. నేను వెనక్కి తిరిగి, పాత్రికేయురాలినని గుర్తించేలా నా టెలీసూర్ మైక్రోఫోన్‌ను చూపించాను. అందుకు సమాధానంగా మరోసారి లాఠీతో కొట్టారు. ఆ దెబ్బకు మైక్రోఫోన్ విరిగిపోయింది.
పాత్రికేయులమైన మేము వార్త కావాలని కోరుకోవడం లేదు. నేను దేనికీ ప్రధాన పాత్రధారిని కావాలనుకోవడం లేదు. ఏం జరుగుతోందో చెప్పడానికి, అధికారంలో ఉన్నవారు తరచుగా ఎవరూ చూడకూడదని కోరుకునే విషయాలను నమోదు చేయడానికి నేను వీధుల్లో ఉన్నాను.
దెబ్బల మీద దెబ్బలు కొట్టి, పోలీసుల క్రూరత్వాన్ని నమోదు చేయడం నేను ఆపేలా చేయగలమని; నా మైక్రోఫోన్‌ను పక్కన పెట్టేలా చేయగలమని; లేదా ఎవరికీ ‘అసౌకర్యం’ కలిగించని చోటు నుంచి పాత్రికేయ వృత్తి నిర్వహించేందుకు నన్ను అనేక బ్లాకుల దూరం వెనక్కి నెట్టగలమని వారు భావిస్తే, అది పూర్తిగా పొరపాటే.
ఘటనల నుంచి దూరంగా వెళ్లాల్సింది పాత్రికేయులు కాదు. దాడులు ఆపాల్సింది పోలీసులు. లాఠీ దెబ్బలతో వార్తలు అందించే హక్కుపై బేరసారాలు చేయలేరు.
ఈక్వడార్ కాథలిక్ యూనివర్సిటీ విద్యార్థుల సమాఖ్య అధ్యక్షుడు హటారి ఉల్కువాంగో తన ప్రసంగాల్లో ఒకదానిలో, ఈ ఉద్యమాలు ‘ఇప్పుడే మొదలయ్యాయి’ అని హెచ్చరించారు.
అక్టోబర్ 10న యువత ప్రదర్శనలు, బైఠాయింపులతో వీధులను నింపినప్పుడు, తమ గొంతు వినిపించేందుకు కళను కూడా ఉపయోగించింది. వారు పాటలు పాడారు, సంగీత వాయిద్యాలు వాయించారు, ముసుగులు ధరించారు, వేషాలు వేసుకున్నారు. అలా చేయడం ద్వారా, కలిసుంటే తాము ఎంతో బలంగా ఉండగలమని, తమ అభిప్రాయాన్ని చెప్పేందుకు హింస అవసరం లేదని చూపించారు.
నిరసనలను అణచివేసి, ప్రదర్శనకారులపై నిర్బంధ చర్యలు చేపట్టేందుకు అధికారులను పంపడం ద్వారా ప్రభుత్వం స్పందించింది. ప్రభుత్వ హింస ఫలితంగా డజన్ల కొద్దీ విద్యార్థులు ఊపిరాడక ఇబ్బంది పడటం, గాయపడటం, నిర్బంధానికి గురికావడం వంటి పరిణామాలపై ఆరోపణలు సామాజిక మాధ్యమాల్లో వేగంగా వ్యాపించాయి. అయితే తమ మాట విననంత కాలం, ప్రభుత్వం మొరటైన బలప్రయోగంతో తమను అణచివేస్తున్నంత కాలం మళ్లీ వీధుల్లోకి వస్తామని, వెనుకడుగు వేయబోమని ఈ యువత హామీ ఇచ్చింది.
ఒకవైపు ఈక్వడార్ వీధుల్లో యువత పోషిస్తున్న ప్రధాన పాత్ర, మరోవైపు ప్రభుత్వం హింసాత్మకంగా అణచివేయగల సామర్థ్యం—ఇవి సామాజిక సంక్షేమ రాజ్య సంక్షోభాన్ని, ప్రజలను వెలివేసే రాజ్యం బలపడటాన్ని మాత్రమే కాకుండా, రాజకీయ మార్పుకు ప్రతినిధులుగా యువత పోషించిన చారిత్రక పాత్రను కూడా వెల్లడిస్తున్నాయి.
సమాజం రక్షించేందుకు ప్రయత్నించిన ‘గాజు తరం’, తమను వెలివేస్తూ భవిష్యత్తును మరింత అనిశ్చితంగా మారుస్తున్న ఆర్థిక, రాజకీయ వ్యవస్థలోని వైరుధ్యాలను అనుభవిస్తోంది. ఇప్పుడు వారు దాని గురించి చర్య తీసుకుంటున్నారు.